भारतमा विद्युतीय सवारीसाधनको प्रयोग तीव्र गतिमा विस्तार हुँदै गएको छ। विशेषगरी विद्युतीय रिक्सा भारतको शहरी तथा अर्धशहरी यातायात प्रणालीको महत्वपूर्ण हिस्सा बन्दै गएका छन्। यसले भारतमा विद्युतीय सवारीको विकास केवल महँगा कार र आधुनिक प्रविधिमा सीमित नभई आम मानिसको दैनिक यातायातसँग जोडिएको देखाएको छ।

भारतका विभिन्न सहरमा हजारौं चालकले विद्युतीय रिक्सालाई आफ्नो आम्दानीको मुख्य साधनका रूपमा प्रयोग गरिरहेका छन्। तुलनात्मक रूपमा कम सञ्चालन लागत, पेट्रोल तथा डिजेलमा हुने खर्चबाट बचत र छोटो दूरीको यात्राका लागि उपयुक्त भएकाले विद्युतीय रिक्सा लोकप्रिय बनेका छन्।

भारतको विद्युतीय सवारी बजारमा स्थानीय उत्पादन र घरेलु आपूर्ति शृंखलाको विकास पनि महत्वपूर्ण बन्दै गएको छ। ब्याट्री, मोटर र अन्य विद्युतीय प्रणालीको उत्पादन क्षमता विस्तार हुँदै जाँदा भारतले आयातमा निर्भरता घटाउँदै आफ्नै विद्युतीय सवारी उद्योग निर्माण गर्ने प्रयास गरिरहेको छ।

ADVERTISEMENT Nepal Aaja Register

यो परिवर्तन वातावरणीय दृष्टिले पनि महत्वपूर्ण छ। परम्परागत पेट्रोल तथा डिजेल सवारीको तुलनामा विद्युतीय सवारीले प्रत्यक्ष रूपमा हुने प्रदूषण घटाउन मद्दत गर्छ। भारतजस्तो अत्यधिक जनसंख्या र तीव्र रूपमा बढिरहेको शहरीकरण भएको देशमा विद्युतीय सार्वजनिक तथा व्यक्तिगत यातायातको विस्तारले वायु प्रदूषण र जीवाश्म इन्धनमाथिको निर्भरता कम गर्ने सम्भावना राख्छ।

भारतको विद्युतीय सवारी क्रान्तिको विशेषता भनेको यसको तल्लो तहबाट भइरहेको विस्तार हो। विद्युतीय रिक्सा र दुईपांग्रे सवारीको व्यापक प्रयोगले विद्युतीकरणलाई आम उपभोक्ताको दैनिक जीवनसम्म पुर्‍याएको छ।

यसले भारतलाई भविष्यको विद्युतीय सवारी बजारका रूपमा मात्र होइन, कम लागतमा ठूलो मात्रामा विद्युतीय यातायात विकास गर्न सक्ने सम्भावित विश्वव्यापी केन्द्रका रूपमा समेत स्थापित गर्ने आधार तयार गरिरहेको छ।