काठमाडौँ — काठमाडौँ महानगरपालिकामा कानुन कार्यान्वयन गराउने क्रममा एक व्यक्तिले आत्मदाह गरेपछि नगर प्रहरीको मनोबल नराम्रोसँग खस्किएको छ। यसको प्रत्यक्ष असर उपत्यकाका मुख्य तथा व्यस्त सडकहरूमा देखिन थालेको छ। पछिल्लो समय व्यस्त क्षेत्रहरूमा नगर प्रहरीको उपस्थिति करिब-करिब शून्य बनेपछि फुटपाथ व्यवसायी र सवारी चालकहरूले स्थानीय सरकारलाई टेर्न छाडेका छन्।
आत्मदाहको घटनापछि घट्यो नगर प्रहरीको मनोबल
महानगरको कडा नीति र कानुन कार्यान्वयनकै सिलसिलामा घटेको आत्मदाहको अप्रत्याशित घटनाले नगर प्रहरी प्रशासनलाई ठुलो धक्का दिएको छ। कार्यक्षेत्रमा खटिँदा आफ्नै सुरक्षाको प्रत्याभूति हुन नसकेको भन्दै नगर प्रहरीहरू फिल्डमा निस्किन हिचकिचाउन थालेका छन्। प्रहरी प्रशासनले फिल्डमा खटिने नगर प्रहरीको सुरक्षा सुनिश्चित गर्न नसक्दा उनीहरूको कार्यदक्षता र सक्रियतामा व्यापक ह्रास आएको देखिन्छ।
न्युरोड क्षेत्रमा कोलाहल र मनपरी पार्किङ
नगर प्रहरीको अनुपस्थितिको फाइदा उठाउँदै काठमाडौँको मुख्य व्यापारिक केन्द्र न्युरोड लगायतका क्षेत्रहरू पुनः पुरानै अवस्थामा फर्किएका छन्। फुटपाथ व्यवसायीहरूले सडकपेटी कब्जा गरेका छन् भने जथाभाबी गरिने पार्किङले सर्वसाधारण र सवारी चालक दुवैलाई सास्ती दिएको छ।
"अहिले त महानगरको डर नै हराइसकेको छ। नगर प्रहरी आउन छाडेपछि फुटपाथ व्यापारी र सवारी चालकहरूले स्थानीय सरकारको बेवास्ता गर्दै मनपरी गरिरहेका छन्," एक स्थानीय सर्वसाधारणले दुखेसो पोखे।
पर्दापछाडि 'बालेन' को प्रभाव र कार्यवाहक प्रमुख डंगोलको सकस
काठमाडौँ महानगरपालिकामा हाल पूर्व नगर प्रमुख तथा वर्तमान प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाह (बालेन) को प्रभाव अझै पनि कायमै रहेको कतिपयको बुझाई छ। महानगरपालिका हालसम्म पनि उनकै नीति र निर्देशनमा चलिरहेको देखिन्छ। उदाहरणका लागि:
- सुकुम्बासी बस्ती हटाउने अभियान
- होल्डिङ सेन्टरको व्यवस्थापन
- फुटपाथ व्यवस्थापन
लगायतका दीर्घकालीन र आक्रामक कामहरू बालेनकै प्रत्यक्ष चासो (Interest) मा भइरहेका छन्।
अर्कोतर्फ, नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (एकीकृत मार्क्सवादी लेनिनवादी) बाट उपमेयर निर्वाचित भई हाल कार्यवाहक नगर प्रमुखको जिम्मेवायरमेंट सम्हालिरहनुभएकी सुनिता डंगोल भने यतिबेला वैचारिक दबाबमा देखिनुहुन्छ। डंगोल कम्युनिस्ट आचरण र मूल्य-मान्यता अनुरूप नगर प्रशासन सञ्चालन गर्न चाहनुहुन्छ। तर, व्यावहारिक रूपमा सोचेजस्तो हुन नसकेको महानगरकै जनप्रतिनिधिहरू स्वीकार गर्छन्।
महानगरका एक वडा अध्यक्षले नाम नबताउने सर्तमा भने:
"कार्यवाहक प्रमुखज्यू पार्टीको नीति र आचरण अनुरूप गरिब एवं निम्न वर्गको पक्षमा काम गर्न चाहनुहुन्छ, तर वर्तमान परिस्थिति र बालेनको पुरानो नीतिका कारण सोचेजस्तो गरिबमुखी काम हुन सकेको छैन।"
प्रशासनिक नेतृत्व र राजनीतिक विचारधारा बीचको यो अन्तरद्वन्द्व तथा नगर प्रहरीको कमजोर मनोबलका कारण काठमाडौँले पुनः पुरानै अस्तव्यस्तताको सामना गर्नुपरिरहेको छ।
