बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूमा थुप्रिएको निष्क्रिय पुँजी र सामाजिक सुरक्षा कोषसँगको कार्यगत टकरावका कारण नागरिक लगानी कोषको समग्र आम्दानीमा भारी गिरावट आउने जोखिम बढेको छ।
संस्थाको ३६औँ वार्षिकोत्सवका अवसरमा बोल्दै कार्यकारी निर्देशक पर्वतबहादुर कार्कीले बजारमा निक्षेपको माग घट्नु र मुद्दती खाताको ब्याजदर न्यून बिन्दुमा पुग्नुले कोषको ठूलो रकम प्रयोगविहीन अवस्थामा पुगेको जानकारी दिनुभयो। यसले संस्थाको वित्तीय स्वास्थ्यमा गम्भीर असर पार्ने उहाँको चिन्ता छ।
पुँजी परिचालनका विकल्पहरू साँघुरिँदै गएको सन्दर्भमा उहाँले लगानी विविधीकरणको योजनामा समेत धक्का लागेको बताउनुभयो। बजारमा लगानीको उचित वातावरण नबन्नु र लगानीकर्ताहरूको मनोबल खस्कनुले कर्जाको माग सुस्ताएको कार्कीको बुझाइ छ।
वित्तीय चुनौतीसँगै कोषले संस्थागत हस्तक्षेपको समेत सामना गर्नु परिरहेको छ। कार्यकारी निर्देशक कार्कीका अनुसार सामाजिक सुरक्षा कोषले आक्रामक नीति लिँदै नागरिक लगानी कोषमा आबद्ध संघ–संस्थाहरूलाई आफ्नो दायरामा नआए कारबाही गर्ने चेतावनीसहित पत्राचार गरिरहेको छ, जसले दुई निकायबीचको कार्यक्षेत्रमा स्पष्ट दोहोरोपना देखाएको छ।
एकातिर प्रयोगविहीन पुँजीको व्यवस्थापन र अर्कोतिर आफ्ना सहभागीहरूलाई टिकाइराख्ने दोहोरो दबाबमा कोष परेको छ। आगामी दिनमा यी जटिलताहरूलाई चिर्दै संस्थालाई अघि बढाउन सरकारको तर्फबाट स्पष्ट नीतिगत व्यवस्था र त्यसको प्रभावकारी कार्यान्वयन अपरिहार्य देखिएको छ।